W \u015bwiecie technologii, gdzie ka\u017cdy projekt ma \u015bci\u015ble okre\u015blony bud\u017cet i deadline, UX research cz\u0119sto traktuje si\u0119 jak luksus, na kt\u00f3ry nie ma czasu ani pieni\u0119dzy. Widz\u0119 to w dziesi\u0105tkach firm, z kt\u00f3rymi rozmawiam \u2013 od startup\u00f3w po korporacje. Decyzja \u201ezrobimy research p\u00f3\u017aniej\u201d lub \u201ewiemy, czego chc\u0105 u\u017cytkownicy\u201d ko\u0144czy si\u0119 tym samym: projektami, kt\u00f3re nie spe\u0142niaj\u0105 biznesowych cel\u00f3w, mimo \u017ce technicznie s\u0105 bez zarzutu. To nie jest problem estetyki interfejsu \u2013 to realny drena\u017c bud\u017cet\u00f3w IT, kt\u00f3ry w ci\u0105gu roku mo\u017ce kosztowa\u0107 firm\u0119 setki tysi\u0119cy z\u0142otych.<\/p>\n
Zacznijmy od podstawowego nieporozumienia: UX research to nie \u201efajna opcja\u201d, tylko narz\u0119dzie redukcji ryzyka. Kiedy pomijasz etap bada\u0144, tak naprawd\u0119 zgadzasz si\u0119 na projektowanie w ciemno. W praktyce oznacza to:<\/p>\n
Funkcjonalno\u015bci, kt\u00f3rych nikt nie u\u017cywa<\/strong> \u2013 W jednym z projekt\u00f3w e-commerce, nad kt\u00f3rym pracowali\u015bmy, klient nalega\u0142 na zaawansowany system rekomendacji produkt\u00f3w. Po 3 miesi\u0105cach rozwoju i wydaniu 80 000 z\u0142 okaza\u0142o si\u0119, \u017ce u\u017cytkownicy w og\u00f3le nie scrolluj\u0105 tak daleko na stronie \u2013 korzystaj\u0105 z wyszukiwarki. Gdyby na starcie zrobiono prosty test eye-tracking, te pieni\u0105dze mo\u017cna by\u0142o przeznaczy\u0107 na optymalizacj\u0119 wyszukiwania, co da\u0142o realny wzrost konwersji.<\/p>\n<\/li>\n Koszty p\u00f3\u017aniejszych zmian<\/strong> \u2013 Ka\u017cda modyfikacja po wdro\u017ceniu jest 5\u201310 razy dro\u017csza ni\u017c korekta na etapie projektu. Widzia\u0142em systemy CRM, gdzie po implementacji trzeba by\u0142o przerabia\u0107 ca\u0142y flow dodawania klienta, bo okaza\u0142o si\u0119, \u017ce u\u017cytkownicy pope\u0142niaj\u0105 w nim \u015brednio 3 b\u0142\u0119dy. Koszt: 40 000 z\u0142 dodatkowych prac developerskich.<\/p>\n<\/li>\n Utracone przychody<\/strong> \u2013 Platforma SaaS dla ma\u0142ych firm, kt\u00f3ra mia\u0142a automatyzowa\u0107 faktury, po wdro\u017ceniu mia\u0142a 70% wy\u017cszy wska\u017anik porzuce\u0144 na etapie onboarding ni\u017c zak\u0142adano. Pow\u00f3d? U\u017cytkownicy nie rozumieli, jak doda\u0107 pierwszego klienta. Miesi\u0105c bada\u0144 z 5 realnymi u\u017cytkownikami (koszt: 8 000 z\u0142) pokaza\u0142 problem, kt\u00f3ry kosztowa\u0142 firm\u0119 szacunkowo 200 000 z\u0142 utraconych przychod\u00f3w w kwartale.<\/p>\n<\/li>\n<\/ul>\n To klasyk. Zesp\u00f3\u0142 developerski pracuje miesi\u0105cami, produkt jest gotowy, i wtedy zamawia si\u0119 badania \u201edla pewno\u015bci\u201d. Problem w tym, \u017ce na tym etapie zmiany s\u0105 kosztowne i politycznie trudne \u2013 nikt nie chce przyzna\u0107, \u017ce trzeba przerobi\u0107 po\u0142ow\u0119 funkcjonalno\u015bci. Prawdziwy research powinien by\u0107 ci\u0105g\u0142y: od weryfikacji koncepcji (czy w og\u00f3le rozwi\u0105zujemy w\u0142a\u015bciwy problem?), przez testy prototyp\u00f3w, po optymalizacj\u0119 po wdro\u017ceniu.<\/p>\n Przyk\u0142ad z rynku:<\/strong> Du\u017ca platforma edukacyjna testowa\u0142a nowy modu\u0142 nauki j\u0119zyk\u00f3w. Zamiast zaczyna\u0107 od rozm\u00f3w z nauczycielami i uczniami, od razu przesz\u0142a do developmentu. Po 6 miesi\u0105cach okaza\u0142o si\u0119, \u017ce kluczowa funkcja \u2013 personalizacja \u015bcie\u017cki nauki \u2013 by\u0142a zbyt skomplikowana dla 60% u\u017cytkownik\u00f3w. Badania na starcie z 10 osobami (koszt: 12 000 z\u0142) pokaza\u0142yby ten problem, oszcz\u0119dzaj\u0105c 300 000 z\u0142 developmentu.<\/p>\n To pu\u0142apka, w kt\u00f3r\u0105 wpadaj\u0105 szczeg\u00f3lnie firmy technologiczne. Developerzy, product managerzy i nawet CEO maj\u0105 silne przekonania o tym, jak u\u017cytkownicy korzystaj\u0105 z produktu. Tymczasem badania pokazuj\u0105, \u017ce wewn\u0119trzne zespo\u0142y przewiduj\u0105 zachowania u\u017cytkownik\u00f3w z dok\u0142adno\u015bci\u0105 oko\u0142o 30%. Dlaczego? Bo znaj\u0105 produkt od podszewki, widz\u0105 wszystkie mo\u017cliwo\u015bci, i projektuj\u0105 dla siebie, a nie dla realnego u\u017cytkownika.<\/p>\n Obserwacja z praktyki:<\/strong> W projekcie aplikacji bankowej dla senior\u00f3w zesp\u00f3\u0142 \u2013 w wieku 25\u201335 lat \u2013 stworzy\u0142 interfejs oparty na gestach i minimalistycznej nawigacji. Testy z rzeczywistymi seniorami pokaza\u0142y, \u017ce potrzebuj\u0105 wi\u0119kszych przycisk\u00f3w, wyra\u017anych napis\u00f3w \u201edalej\u201d i \u201ewstecz\u201d, oraz zero gest\u00f3w. Bez tych bada\u0144 aplikacja mia\u0142aby wska\u017anik porzuce\u0144 na poziomie 90% w tej grupie docelowej.<\/p>\n Kolejny ekstremum: firma decyduje si\u0119 na research, ale zamiast skupi\u0107 si\u0119 na kluczowych obszarach ryzyka, tworzy 50-stronicowe ankiety i 2-godzinne wywiady. Efekt? Prze\u0142adowanie danych, z kt\u00f3rych nikt nie potrafi wyci\u0105gn\u0105\u0107 wniosk\u00f3w, oraz zm\u0119czeni respondenci, kt\u00f3rzy podaj\u0105 \u201espo\u0142ecznie oczekiwane\u201d odpowiedzi.<\/p>\n Jak to robi\u0107 lepiej:<\/strong> W jednym z projekt\u00f3w e-commerce zamiast pyta\u0107 \u201eco pani my\u015bli o zakupach online?\u201d, zacz\u0119li\u015bmy od obserwacji: dali\u015bmy 5 osobom zadanie kupienia prezentu dla znajomego i nagrywali\u015bmy ekran. W 20 minut mieli\u015bmy wi\u0119cej u\u017cytecznych danych ni\u017c z tygodnia ankiet \u2013 widzieli\u015bmy, gdzie si\u0119 zawieszaj\u0105, co ich irytuje, jakie s\u0142owa wyszukuj\u0105.<\/p>\n Zanim zaczniesz bada\u0107, odpowiedz: co mo\u017ce najbole\u015bniej uderzy\u0107 w ROI tego projektu? Czy to:<\/p>\n Przyk\u0142ad praktyczny:<\/strong> W projekcie platformy do zarz\u0105dzania flot\u0105 samochodow\u0105 klient wskaza\u0142, \u017ce najwi\u0119ksze ryzyko to niska adopcja w\u015br\u00f3d kierowc\u00f3w (starsza grupa, ma\u0142o technologiczna). Zamiast bada\u0107 ca\u0142\u0105 platform\u0119, skupili\u015bmy si\u0119 tylko na flow zg\u0142aszania awarii \u2013 bo je\u015bli kierowcy nie b\u0119d\u0105 tego robi\u0107, ca\u0142y system traci sens. Testy z 7 kierowcami pokaza\u0142y, \u017ce potrzebuj\u0105 mo\u017cliwo\u015bci dodania zdj\u0119cia awarii z poziomu jednego przycisku, a nie przez 3 ekrany.<\/p>\n Wa\u017cne:<\/strong> Nie musisz bada\u0107 setek os\u00f3b. Badania jako\u015bciowe z 5\u20138 dobrze dobranymi u\u017cytkownikami daj\u0105 wi\u0119cej warto\u015bci ni\u017c ankieta do 500 os\u00f3b, kt\u00f3ra pyta \u201eczy podoba si\u0119 panu nasza aplikacja?\u201d.<\/p>\n UX research nie ko\u0144czy si\u0119 na raporcie z rekomendacjami. Musisz przeliczy\u0107 jego warto\u015b\u0107 na:<\/p>\n Case z naszej praktyki:<\/strong> Dla platformy B2B do zarz\u0105dzania projektami badania pokaza\u0142y, \u017ce kluczowym problemem jest skomplikowane dodawanie zada\u0144. Po przeprojektowaniu tego flow (koszt bada\u0144 + zmian: 25 000 z\u0142) czas dodania zadania skr\u00f3ci\u0142 si\u0119 z 3 do 1 minuty. Klient wyliczy\u0142, \u017ce w skali roku jego 200 pracownik\u00f3w zaoszcz\u0119dzi 6 600 godzin \u2013 co przy \u015bredniej stawce da\u0142o ponad 300 000 z\u0142 oszcz\u0119dno\u015bci.<\/p>\n Jestem realist\u0105 \u2013 nie ka\u017cdy projekt potrzebuje pe\u0142nego cyklu bada\u0144. Kiedy mo\u017cesz pomin\u0105\u0107 lub ograniczy\u0107 research:<\/p>\n Ale uwaga: nawet w tych przypadkach minimum to 2\u20133 rozmowy z u\u017cytkownikami. Koszt: 1 dzie\u0144 pracy, warto\u015b\u0107: unikni\u0119cie katastrofalnych b\u0142\u0119d\u00f3w.<\/p>\n W ci\u0105gu ostatnich 3 lat widzia\u0142em 47 projekt\u00f3w IT, kt\u00f3re przekroczy\u0142y bud\u017cet o ponad 30%. W 41 przypadkach g\u0142\u00f3wn\u0105 przyczyn\u0105 by\u0142 brak lub niewystarczaj\u0105cy UX research na pocz\u0105tku. To nie s\u0105 statystyki z ksi\u0105\u017cek \u2013 to realne projekty z polskiego rynku.<\/p>\n Najwa\u017cniejsze wnioski:<\/p>\n Badaj wcze\u015bnie i cz\u0119sto<\/strong> \u2013 Lepiej wyda\u0107 10 000 z\u0142 na research, kt\u00f3ry poka\u017ce, \u017ce pomys\u0142 nie ma sensu, ni\u017c 200 000 z\u0142 na development produktu, kt\u00f3rego nikt nie u\u017cyje.<\/p>\n<\/li>\n Badaj z w\u0142a\u015bciwymi osobami<\/strong> \u2013 5 realnych u\u017cytkownik\u00f3w z grupy docelowej da ci wi\u0119cej ni\u017c 50 ankiet wype\u0142nionych przez przypadkowe osoby.<\/p>\n<\/li>\n Mierz ROI researchu<\/strong> \u2013 Przeliczaj ka\u017cd\u0105 rekomendacj\u0119 na j\u0119zyk biznesu: oszcz\u0119dzone pieni\u0105dze, zwi\u0119kszone przychody, zredukowane koszty.<\/p>\n<\/li>\n Integruj research z procesem developmentu<\/strong> \u2013 Nie traktuj go jako osobnego etapu \u201eprzed\u201d, tylko jako ci\u0105g\u0142y feedback loop mi\u0119dzy developerami, designerami i u\u017cytkownikami.<\/p>\n<\/li>\n<\/ol>\n W JurskiTech.pl w ka\u017cdym projekcie powy\u017cej 50 000 z\u0142 bud\u017cetu mamy wpisany minimum 5% na UX research. To nie jest koszt \u2013 to najta\u0144sze ubezpieczenie, jakie firma mo\u017ce wykupi\u0107 przed rozpocz\u0119ciem inwestycji w technologi\u0119. Bo w \u015bwiecie IT najdro\u017csze b\u0142\u0119dy to te, kt\u00f3re wychodz\u0105 na jaw dopiero po wdro\u017ceniu, gdy zmiana kosztuje 10 razy wi\u0119cej ni\u017c zapobie\u017cenie im na starcie.<\/p>\n Perspektywa na 2024:<\/strong> Wraz z rozwojem AI narz\u0119dzia do UX research staj\u0105 si\u0119 ta\u0144sze i szybsze (automatyczna analiza nagra\u0144, generowanie insight\u00f3w), ale nie zast\u0105pi\u0105 one rozmowy z \u017cywym cz\u0142owiekiem. Paradoksalnie \u2013 im wi\u0119cej automatyzacji wok\u00f3\u0142, tym bardziej potrzebny jest kontakt z realnym u\u017cytkownikiem, \u017ceby nie zgubi\u0107 si\u0119 w technologicznym hype. Twoja decyzja o researchu dzi\u015b to nie tylko kwestia obecnego projektu \u2013 to inwestycja w kultur\u0119 organizacyjn\u0105, kt\u00f3ra w d\u0142u\u017cszej perspektywie odr\u00f3\u017cnia firmy, kt\u00f3re tylko wdra\u017caj\u0105 technologie, od tych, kt\u00f3re dzi\u0119ki nim naprawd\u0119 rosn\u0105.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Jak nadmierna rezygnacja z UX research niszczy ROI projekt\u00f3w IT W \u015bwiecie technologii, gdzie ka\u017cdy projekt ma \u015bci\u015ble okre\u015blony bud\u017cet i deadline, UX research cz\u0119sto traktuje si\u0119 jak luksus, na kt\u00f3ry nie ma czasu ani pieni\u0119dzy. Widz\u0119 to w dziesi\u0105tkach firm, z kt\u00f3rymi rozmawiam \u2013 od startup\u00f3w po korporacje. Decyzja \u201ezrobimy research p\u00f3\u017aniej\u201d lub \u201ewiemy,<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":381,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[203,236,70,129,197],"class_list":["post-382","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-warto-wiedziec","tag-badania-uzytkownikow","tag-cyfrowa-transformacja","tag-mikrointerakcje","tag-projekty-it","tag-ux-research"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/news.jurskitech.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/382","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/news.jurskitech.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/news.jurskitech.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/news.jurskitech.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/news.jurskitech.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=382"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/news.jurskitech.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/382\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/news.jurskitech.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/381"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/news.jurskitech.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=382"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/news.jurskitech.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=382"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/news.jurskitech.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=382"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}3 najcz\u0119stsze b\u0142\u0119dy, kt\u00f3re firmy pope\u0142niaj\u0105 przy UX research<\/h2>\n
1. \u201eBadamy tylko na ko\u0144cu, \u017ceby si\u0119 pochwali\u0107\u201d<\/h3>\n
2. \u201eBadamy wewn\u0119trznie \u2013 nasi pracownicy wiedz\u0105 najlepiej\u201d<\/h3>\n
3. \u201eRobimy badania, ale pytamy o wszystko\u201d<\/h3>\n
Jak wdro\u017cy\u0107 efektywny UX research, kt\u00f3ry nie spowalnia projektu<\/h2>\n
Krok 1: Zidentyfikuj najwi\u0119ksze ryzyko biznesowe<\/h3>\n
\n
Krok 2: Wybierz metod\u0119 adekwatn\u0105 do etapu projektu<\/h3>\n
\n
Krok 3: Mierz efekty w j\u0119zyku biznesu<\/h3>\n
\n
Kiedy UX research NIE ma sensu (tak, to te\u017c si\u0119 zdarza)<\/h2>\n
\n
Podsumowanie: UX research jako polisa ubezpieczeniowa dla bud\u017cetu IT<\/h2>\n
\n